Energieverbruik en -besparing

Inleiding

Net als in andere sectoren is energie in de glastuinbouw een gegeven dat steeds meer aandacht krijgt. De koude winters en de hoge brandstofprijzen van de voorbije jaren lieten de kosten voor verwarming de pan uit swingen, zodat telers op zoek gingen naar bijkomende energiebesparende maatregelen. Energieregistratie en energie-audits zijn daarbij een eerste stap om op een meer verantwoorde wijze met energie als productiefactor om te gaan.
Na analyse van zijn energieverbruik kan de teler, indien nodig, energiebesparende investeringen doorvoeren. De glastuinbouw is een pionier als het gaat over toepassen van hernieuwbare energie: WKK, kachels op houtpellets en PV-systemen zijn technologieën waarvan al heel wat tuinbouwers de voordelen hebben ingezien. De hoge investeringskosten zorgen er echter voor dat dit meer is weggelegd voor de grotere en nieuwe bedrijven. Andere technieken, zoals bijvoorbeeld het gebruik van energieschermen, kunnen op alle bedrijven worden toegepast. Ook door lichte verschuivingen in de teeltopvolging kan in een bepaald jaar een zekere energiewinst worden geboekt.
 

Energieverbruik

De grote energieverbruikers in de glastuinbouw zijn stookkosten voor verwarming en elektriciteit voor gewasbelichting. Het aandeel van het energieverbruik in de totale teeltkost is sterk afhankelijk van de energieprijzen. Deze hangen op hun beurt af van het soort brandstof dat gebruikt wordt.


Naar energiebehoefte kunnen de teelten ruwweg worden ingedeeld in:

Teelten met hoge energiebehoefte:

  • Vruchtgewassen (tomaat, paprika, komkommer, ..):
    Met een energieverbruik dat schommelt rond 400-500 kWh/m²/jaar, maakt de energiekost van een niet-belichte teelt gemiddeld zo’n 20 à 25 % uit van de totale teeltkost.
  • Snijbloemen
    Het energieverbruik voor belichte snijrozen bedraagt ongeveer 650 kWh/m²/jaar. Bij deze teelt neemt energie ongeveer 50 % van de totale kost voor zijn rekening, waarvan ongeveer 30 % voor verwarming en 70 % voor belichting.
  • Aardbeien

Teelten met lage energiebehoefte:

  • Bladgewassen (kropsla, veldsla, ..)
  • Bij de teelt van serresla wordt jaarlijks ongeveer 27 % van de totale kosten ingenomen door stookkosten. Dit is ook één van de kosten waarop nog besparing mogelijk is, zonder te veel in te boeten naar opbrengst. (Bron: Stefaan Kint)
  • Kalanchoë: Het aandeel energie op totale teeltkost bedraagt hier ongeveer 15 à 20 %.
  • Azalea is een gewas met een lage energie-behoefte, enkel bij forcerie is een hoge temperatuur (20 °C) vereist.

De energiekost van de teelten met een lage energiebehoefte mag dan absoluut gezien wel lager zijn, maar procentueel maakt ze toch een groot deel van de totale kosten uit.

Mogelijkheden tot energiebesparing