Houtverbranding

Hout kan gebruikt worden als brandstof onder de vorm van houtblokken, houtpellets, houtsnippers of houtbriketten.

Houtblokken kunnen gebruikt worden in houtstoven, inbouwcassettes, houtstoven die hitte opslaan en ketels die werken op houtblokken.

Verbrandingsketels op houtblokken worden manueel gevoed en kunnen een ketel op stookolie of gas van uw centrale verwarming vervangen.

Verbrandingsketels op houtpellets worden volautomatisch gevoed en de assen kunnen ook automatisch worden uitgeschroefd. Zij kunnen eveneens een stookolie of gasketel vervangen.

Daarnaast bestaan er ook verbrandingsketels die werken op houtsnippers. De snippers worden in de verbrandingskamer gebracht via een schroef van Archimedes, via een bewegende arm of een bewegende vloer.

Houtsnippers kunnen door de landbouwer zelf worden geproduceerd en kunnen gebruikt worden in volautomatische ketels met hetzelfde gebruiksgemak als ketels op stookolie en gas. Stro, graan en miscanthus kunnen ook als brandstof gebruikt worden in soortgelijke verbrandingsketels.

Ketels die werken op houtsnippers bestaan in verschillende vermogens (20 kW- 2 MW…). Als u een ketel in een kleiner vermogen aankoopt is het belangrijk dat de schroef van Archimedes voldoende groot is zodat deze niet snel blokkeert.
De kwaliteit van de houtsnippers is ook zeer belangrijk om uw verbrandingsketel optimaal te doen werken. De kwaliteit van de houtsnippers wordt bepaald door:

• Stukgrootte (bedrijfszekerheid en vermogen houtverbrandingsinstallaties)
• Watergehalte (calorische waarde)
• Asgehalte (productie van reststoffen)
• Keuze van houthakselaar: manueel gevoed of met de kraan gevoed

In Vlaanderen bestaat geen wettelijke achtergrond of normering voor houtsnippers. In Oostenrijk geld de Önorm M7133:
 

Classificatie van de houtsnippers a.d.h.v. de stukgrootte

    
Classificatie van de houtsnippers a.d.h.v. het watergehalte

Classificatie van de houtsnippers a.d.h.v. de densiteit

Classificatie van de houtsnippers a.d.h.v. de asrest

Houtsnippers kan u aankopen op de markt, zelf oogsten uit kleine landschapselementen of uit korteomloophout.

Dit betekent dat u de houtsnippers opslaat op een hoop op een betonnen vloer, onder dak, in goed geventileerde ruimte. In het centrale deel van de hoop vindt een temperatuurstijging plaats door biologische degradatie ('broei'). Dit veroorzaakt convectie. Lucht circuleert namelijk door de hoop  en transporteert waterdamp naar de oppervlakte van de hoop (waar het kouder is) waar het condenseert. Zo komen de snippers in 3 à 5 maanden naar vochtgehalte <30%.

Droge snippers kan u op verschillende manier opslaan in afwachting dat ze worden verbrand in de verbrandingskamer van de ketel. De snippers kunnen zowel ondergronds als bovengronds worden opgeslagen.

1. VLIF-investeringssteun

Het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds (VLIF) maakt het mogelijk om als land- of tuinbouwer vestigings- en/of investeringssteun te genieten. Binnen de investeringen die voor VLIF-steun in aanmerking komen, zijn er ook heel wat op vlak van energie. De voorwaarden voor de aanvrager, het bedrijf en de investering waaraan deze steun verbonden is, zijn terug te vinden onder de hierbij vermelde links naar de website van de Vlaamse Overheid. Zo dient het minimum investeringsbedrag bijvoorbeeld 15000 euro (excl. btw) te bedragen. Voor de investering in verwarmingsinstallaties op hernieuwbare brandstoffen kan men 28% VLIF-investeringssteun genieten.

2. Eenmalige investeringsaftrek

De verhoogde investeringsaftrek is gericht op investeringen voor een rationeler energiegebruik in de industrie en een verbetering van industriële energetische processen. De investeringen die in aanmerking komen voor deze steunmaatregel werden onderverdeeld in 6 groepen en 12 categorieën. Investeringen m.b.t. verbrandingsinstallaties vallen onder groep 3 (verbetering van het energetisch rendement) en categorie 8 (verbrandings-, verwarmings-, klimatiserings- en verlichtingsapparatuur). Investeringen m.b.t. verbrandingsinstallaties die voor deze steun in aanmerking komen zijn: deze die het energetisch rendement van bestaande verbrandingsinstallaties verhogen en het aankopen van nieuwe verbrandingsinstallaties. Investeringen met het oog op capaciteitsverhoging komen niet in aanmerking. De verhoogde aftrek bedraagt 13,5% voor het aanslagjaar 2012 (inkomsten 2011) en wordt genomen op de winst van het belastbaar tijdperk waarin de installatie werd verkregen. Voor meer informatie o.m. aangaande de voorwaarden om voor deze steun in aanmerking te komen kan u terecht bij de website van en energiesparen. Zo kunnen belastingsplichtigen onder het forfaitair systeem bijvoorbeeld niet genieten van deze steun.

3. Ecologiepremie

Voor aanvragen vanaf 1 februari 2011 kan de ‘Ecologiepremie Plus’ aangevraagd worden. De ecologiepremie is echter enkel mogelijk voor ondernemingen met bepaalde NACE-codes (NACE is een officiële Europese lijst van activiteitsomschrijvingen). Landbouw (NACE-code 01.xx) komt niet in aanmerking voor de ecologiepremie. Ondernemingen die ondersteunende activiteiten in verband met de teelt van gewassen (enkel exploitatie van irrigatiesystemen en verhuur van landbouwmachines en -werktuigen met bedieningspersoneel) komen wel in aanmerking voor de ecologiepremie. De ecologiepremie wordt niet gegeven aan investeringen waarbij men kan genieten van groenestroom- of warmtekrachtcertificaten. De grootte van deze subsidie is afhankelijk van het meerkostpercentage, het ecologiegetal van de klasse waar de technologie toe behoort, de grootte van de onderneming en de subsidiebonus. Het meerkostpercentage geeft aan welk aandeel van het investeringsbedrag (in essentiële investeringscomponenten) zal gebruikt worden bij de berekening van de subsidie. Het ecologiegetal varieert tussen 1 en 9 en is een maat voor de performantie van de technologie. Afhankelijk van het laten uitvoeren of in bezit zijn van een eerstelijns milieu-/energie-/eco-efficiëntiescan, een milieucertificaat of een milieumanagementsysteem rekent men ook een subsidiebonus door.

Bij productie van warmte via de verbranding van biomassa komt 80% van het investeringsbedrag (als meerkostpercentage) in aanmerking voor de berekening van de subsidie. Het ecogetal is 3.
Voor meer informatie rond de berekening en het bekomen van een ecologiepremie kan u terecht bij het Agentschap Ondernemen.
 

Uit berekeningen blijkt dat de teelt van KOH voor lokaal en eigen gebruik in kleinschalige stookinstallaties (≤ 300 kW) financieel interessant is. Zo kan KOH, door stookoliekosten uit te sparen, qua financiële return zeker concurreren met de in Vlaanderen gangbare akkerbouwteelten. De teelt van KOH voor verkoop van houtsnippers is momenteel nog niet rendabel. In Vlaamse context ligt het grootste potentieel voor dergelijke projecten bij landbouwbedrijven met een middelgrote energievraag ; zoals intensieve veehouderij (pluimvee en varkens) en koude serreteelten. Het bevoorraden van stookinstallaties met vermogens > 300 kW met KOH is minder realistisch omdat hiervoor al gauw grote oppervlaktes nodig zijn.

CASE: Een landbouwer plant 2 ha KOH aan en droogt de houtsnippers zelf (<30%) om ze te gebruiken voor verwarming op zijn bedrijf. Op die manier vervangt hij een jaarlijks verbruik van ± 10.000 l stookolie. 100 liter stookolie komt namelijk overeen met ongeveer 1000 kWh of 1 m³ droog hout (285 kg, vochtgehalte 30%).

Investeringskosten

      Totale investering = 44 440 euro.

Jaarlijkse kosten

Na 21 jaar

Op basis van bovenstaande kosten, investeringen en de huidige stookolieprijs (0,7490 €/l excl. BTW) worden hieronder de fictieve inkomsten berekend op basis van de uitgespaarde kost voor stookolie en de installatie van een nieuwe stookolieketel.

Omdat biomassaopbrengsten variabel zijn en sterk afhangen van de lokale bodemomstandigheden, waterhuishouding en eventuele ziekten of plagen werd de rendabiliteit berekend voor opbrengsten (in ton droge stof (DS) per ha) tussen de onder- en bovengrens. Zo bedraagt de minimum netto jaarlijkse opbrengst bij een productie van 10 ton DS/ha/jaar, 2.844 € en tot maximum 3.845 €/ha/jaar bij productie van 20 ton DS/ha/jaar. Ten slotte pleiten ook het arbeidsextensieve karakter en de mogelijkheid, die sinds 2010 bestaat, om toeslagrechten te activeren voor KOH, in het voordeel van de teelt.
 

In bovenstaande berekening werd geen rekening gehouden met toeslagrechten en pachtkosten. Alle prijzen zijn gebaseerd op loonwerk.
 

 Afval: vergunningsplichtig (Vlarem, rubriek 2)
(emissiegrenswaarden rookgassen, emissiemetingen door erkend labo)

≤ 5 MW th: klasse 2 aanvraag bij gemeente
> 5 MW th: klasse 1 aanvraag bij provincie
       - onbehandeld houtafval (verse houtsnippers, krullen,…)
       - niet verontreinigd behandeld houtafval (spaanplaat, OSB,…)
          klasse 1 aanvragen bij provincie
       - behandeld verontreinigd afvalhout (treinbielzen,…)

 Niet-afval (Vlarem, rubriek 43)
(pellets, energieteelten (KOH),…)

• <300 kW th: vrij van vergunning
• 0,3 MW th- 0,5MWth: klasse 3 en melding bij gemeente
• 0,5 MW th- 5 MWth: klasse 2 aanvraag bij gemeente
• > 5 MW th: klasse 1 aanvraag bij provincie

Economisch analyse tool voor korteomloophout

Links